In het naoorlogse Amsterdam, waar cultuur en hoop hand in hand opnieuw vorm kregen, groeide de Hoofdstad Operette uit tot een geliefd instituut. Zonder subsidies, maar met volle zalen en een trouw publiek. Decennialang bracht dit gezelschap lichtvoetige operettes en muzikale shows, waarin de stad even haar zorgen vergat. Een van de stille getuigen van dit culturele succesverhaal was fotograaf Frits Gerritsen.

Zonder subsidie, met succes

De Hoofdstad Operette was bijzonder in meerdere opzichten. Niet alleen vanwege het repertoire, dat luchtige operettes combineerde met humor en romantiek, maar ook omdat het gezelschap zonder overheidssteun werkte. Waar andere gezelschappen hun begroting opbouwden met subsidies, dreef de Hoofdstad Operette op kaartverkoop en publiekstrouw. En dat werkte. Jarenlang stonden theaters als Bellevue en Carré vol voor producties als “De Tsarewitsch” of “Het Witte Paard”.

Otto Aufrichtig en de wederopbouw van het theater

Een van de drijvende krachten achter het gezelschap was Otto Aufrichtig, ook bekend als Otto Arent. Deze in Oostenrijk geboren artiest overleefde concentratiekampen als Auschwitz en Theresienstadt en bouwde na de oorlog in Nederland aan een nieuw cultureel leven. Met zijn ervaring in operette en revue en een groot netwerk binnen de muziekwereld, bracht hij het gezelschap tot grote bloei.

De blik van Frits Gerritsen

Frits was van 1946 tot in de jaren ’80 vaste huisfotograaf van de Hoofdstad Operette. Hij fotografeerde niet alleen de voorstellingen zelf, maar ook de repetities, kostuumpas-sessies, artiesten achter de schermen en promotiesessies. Zijn foto’s zijn een tijdsdocument, waarin de flair van de operette, de lichtvoetigheid van het genre en het vakmanschap van de artiesten zichtbaar wordt.

Zijn werk toont ons niet alleen de glans, maar ook de voorbereiding: de grime, de regieaanwijzingen, de spanning vóór het doek opging. Frits had een scherp oog voor compositie en emotie. Zijn stijl is technisch sterk en tegelijk vol gevoel voor sfeer – perfect passend bij het genre dat hij vastlegde.

Een verdwijnend genre, een blijvend beeld

In de jaren ’80 liep de populariteit van het genre terug. De Hoofdstad Operette hield nog lang stand, maar moest uiteindelijk buigen voor veranderende smaken en economische realiteit. Toch leeft het gezelschap voort in herinnering en beeld. Dankzij fotografen als Gerritsen kunnen we nog steeds terugkijken op een unieke periode uit de Nederlandse theatergeschiedenis.

Meer zien?

Nagenoeg alle negatieven zijn bewaard gebleven en worden gedigitaliseerd. Een selectie van Frits Gerritsens foto’s van de Hoofdstad Operette zijn te vinden in het digitale archief van FAFG. Van zwierige rokken tot gesmeerde zangstemmen: je hoeft het alleen maar te bekijken om de muziek bijna te horen.